Çerez ve dış kaynak notu

Çoğu sitede karşınıza çıkan onay kutusu, o sitenin gerçekten çerez yazması nedeniyle zorunlu hâle gelen bir bildirimdir. Bizde böyle bir kutu bulunmuyor, çünkü sayfalar kendi adına tek bir çerez bile oluşturmuyor ve oluşturmadığı için de onay isteyecek bir konu ortaya çıkmıyor. Bir sitenin ziyaretçiyi rahatsız etmeden çalışabilmesinin en temiz yolu, onay isteyecek bir şey biriktirmemekten geçiyor ve kurulumu bu fikirle yaptık. Tarayıcınızda bu siteye ait tek bir değer duruyor, o da açık ya da koyu tema tercihidir ve teknik olarak çerez değildir. Aradaki farkı ve bu değerin nasıl silineceğini aşağıda ayrı başlıklarda açtık.

Notun ikinci konusu, sayfaların görünümü için çağrılan dış kaynaklardır ve bunlar bizim sunucumuzda durmadığı için ayrı bir başlık gerektiriyor. Yazı tipleri ile arayüz simgeleri dışarıdan yükleniyor, iletişim sayfasında ise ofis konumunu gösteren bir harita çerçevesi bulunuyor. Bu 3 kaynak kendi sunucularından çağrıldığı için tarayıcınız onlara doğrudan bağlanıyor ve karşı taraf bu isteği kendi tarafında görebiliyor. Hangi kaynağın hangi sayfada çalıştığını ve tamamının nasıl engellenebileceğini bu sayfada yazdık.

Çerez ile yerel depo aynı şey değildir.

Çerez, tarayıcının sakladığı ve her sayfa isteğinde sunucuya geri gönderdiği küçük bir metin parçasıdır ve asıl mesele bu geri gönderme davranışıdır. Sunucu her istekte o değeri gördüğü için, çerez ziyaretçiyi oturumlar arasında tanıyabilecek bir kimlik hâline gelebilir ve izleme çoğu zaman buradan başlar. Yerel depo ise tamamen farklı çalışır, değer tarayıcının içinde kalır ve sayfa isteğiyle birlikte hiçbir yere taşınmaz. Bu sitede kullandığımız bg-tema anahtarı yerel depoda durur ve içinde yalnızca acik veya koyu yazar, başka hiçbir bilgi bulunmaz. Değeri okuyabilen tek taraf sayfayı açan tarayıcının kendisidir, sunucu tarafında bu değerin varlığından bile haberdar olmayız.

Bu ayrım hukuki açıdan da anlamlı, çünkü onay yükümlülüğü çoğunlukla izleme yeteneği olan değerler için doğuyor. Tema tercihi tek başına hiçbir kişiyi işaret etmez ve aynı değeri aynı anda milyonlarca tarayıcı tutabilir, dolayısıyla ayırt edici bir işlev taşımaz. Yine de bu satırı yazmayı tercih ettik, çünkü bir sitenin ziyaretçinin cihazına ne bıraktığını gizlemesi için hiçbir geçerli neden bulunmuyor. Değer olmadığında da site sorunsuz çalışır ve sistem temanız neyse sayfa onunla açılır. Değerin ne işe yaradığını ve neden orada durduğunu gizlilik beyanında daha geniş biçimde anlattık.

Tema değerini silmek

Yerel depodaki değeri silmek için tarayıcı ayarlarındaki site verilerini temizleme seçeneğini kullanmanız yeterli olur. Çoğu tarayıcıda bu seçenek gizlilik bölümünde bulunur ve yalnızca bu alan adı seçilerek uygulanabilir, bütün geçmişi silmeniz gerekmez. Adres çubuğundaki kilit simgesine dokunup site izinleri bölümüne girmek de aynı sonucu veren daha kısa bir yoldur. Değer silindikten sonra sayfayı yeniden açtığınızda site sistem temanıza döner ve tema düğmesine basana kadar hiçbir şey saklamaz.

Dış kaynaklar tarayıcıdan doğrudan çağrılır.

Sayfaların görünümü 2 dış sağlayıcıya, iletişim sayfası ise ayrıca bir harita sağlayıcısına dayanıyor ve üçü de kendi sunucularından yükleniyor. Bir kaynak dışarıdan çağrıldığında tarayıcı o adrese doğrudan bağlanır, dolayısıyla karşı taraf isteğin geldiği IP adresini ve tarayıcı bilgisini kendi kayıtlarında görebilir. Bu istek bizim sunucumuzdan geçmediği için içeriğini göremiyoruz, değiştiremiyoruz ve karşı tarafın ne kaydettiğine dair bir denetimimiz bulunmuyor. Dosyaları kendi sunucumuza taşımak bu bağlantıyı tamamen ortadan kaldırırdı ve bunu önümüzdeki bakım turunda değerlendiriyoruz. Aşağıdaki liste, hangi kaynağın hangi sayfada çalıştığını olduğu gibi gösteriyor.

• Yazı tipi dosyaları Google Fonts üzerinden çağrılır ve istek 2 ayrı alan adına gider.
  • Metnin okunabilirliği doğrudan bu dosyalara bağlı olduğu için çağrı bütün sayfalarda yapılır.
  • Engellendiğinde metin sistemin varsayılan yazı tipiyle görünür, içerik ise hiçbir biçimde kaybolmaz.
• Arayüz simgeleri Font Awesome dağıtımından tek bir biçem dosyası olarak yüklenir.
  • Simgeler menüde, kart altlıklarında ve bilgi kutularında kullanıldığı için dosya yine bütün sayfalarda çağrılır.
  • Dosyaya referrerpolicy değeri verdik, böylece hangi sayfadan gelindiği bilgisi karşı tarafa iletilmez.
• Google Maps çerçevesi yalnızca kurum bölümündeki iletişim sayfasında bulunur.
  • Çerçeve açıldığı anda harita sağlayıcısı kendi tarafında bir istek kaydı oluşturabilir ve bu kayıt bizde tutulmaz.
  • Aynı adres bilgisi, harita hiç açılmadan da o sayfadaki yazılı künyeden okunabilir durumdadır.

Dış kaynaklar tarayıcıdan engellenebilir.

Bu 3 kaynağa giden isteklerin tamamı, tarayıcı ayarları ya da bir içerik engelleyici eklentisi ile sayfa açılmadan durdurulabilir. Çoğu tarayıcının gizlilik bölümünde bulunan katı izleme koruması seçeneği, üçüncü taraf isteklerinin büyük bölümünü kendiliğinden keser ve ek bir kurulum gerektirmez. Daha kesin bir sonuç isteyen okurlar için içerik engelleyici eklentiler alan adı bazında kural yazmaya izin verir ve bu yöntem tam denetim sağlar. Engelleme uygulandığında sayfanın metni, başlık düzeni, tabloları ve bağlantıları eksiksiz çalışmayı sürdürür, çünkü içerik bu kaynaklara bağlı değildir. Yalnızca yazı tipi varsayılana döner ve simgelerin bulunduğu küçük alanlar boş kalır, okuma deneyimi bundan ciddi biçimde etkilenmez.

Haritayı hiç yüklemek istemeyen bir okur için en pratik yol, iletişim sayfasındaki yazılı künyeyi kullanmak ve çerçeveye hiç dokunmamaktır. Adres, telefon ve e-posta bilgilerinin tamamı aynı sayfada metin olarak duruyor, dolayısıyla harita olmadan da eksiksiz bilgiye ulaşılıyor. Bir engelleme uyguladıktan sonra sayfada beklenmedik bir bozulma fark ederseniz bunu bize yazmanız, düzeltmemiz için yeterli bir gerekçe oluşturur. Kurulumu bilinçli olarak sade tuttuk, çünkü bir tanıtım yayınının ziyaretçiden alacağı hiçbir şey olmadığında okuma da rahatlıyor. Bu sayfayı bir sonraki bakım turunda yeniden gözden geçirecek ve yazı tiplerini kendi sunucumuza taşıyıp taşımadığımızı buraya yazacağız.

Toplanan ve toplanmayan verilerin tamamını gizlilik beyanında, sitenin kapsamını ve sorumluluk sınırlarını ise koşullar sayfasında bulabilirsiniz.